مقایسه استقبال خبری از بوش و احمدی نژاد در هند - پنجشنبه 12 ارديبهشت 1387

سفر دو روزه دکتر محمود احمدی ن‍ژاد به سه کشور شبه قاره هند در ساعات آغازین بامداد چهارشنبه با فرود هواپیمای حامل رئیس جمهور و هیات همراه وی در فرودگاه مهرآباد تهران پایان یافت.
این سفر که به دلایل مختلف با تمرکز ویژه رسانه‌های داخلی و خارجی مواجه شده بود، از آغاز تا پایان حاشیه‌های فراوانی داشت که بخش‌هایی از آن به قلم خبرنگار اعزامی مهر چنین است:
- علیرغم اعلام قبلی به خبرنگاران برای حضور در پاویون جمهوری فرودگاه مهرآباد در زمانی پیش از ساعت 4 بامداد، هواپیمای بوئینک 707 رئیس جمهور و هیات همراه در ساعت 5:30 بامداد تهران را به مقصد اسلام آباد ترک کرد. مدت زمان نخستین پرواز در این سفر سه ساعت و نیم بود و هواپیمای حامل رئیس جمهور در ساعت 9:15 به وقت محلی اسلام آباد بر زمین نشست.

- از جمله نخستین نکات قابل توجه در این سفر، فرود هواپیمای حامل رئیس جمهور و هیات همراه در فرودگاه‌های نظامی اسلام آباد ( پایگاه هوایی چاک لالا) و دهلی نو بود؛ یک مقام آگاه در گفتگو با خبرنگار مهر، علت این امر را وجود تشریفات رسمی و تضمین‌های بیشتر امنیتی در این فرودگاه‌ها برای هیات ایرانی از سوی میزبانان اعلام کرد.

- متاسفانه علیرغم اعزام گروه‌های موسوم به پیشرو از سوی نهاد ریاست جمهوری به پاکستان، هیچ گونه امکان ارسال عکس یا فیلم خبرنگاران همراه رئیس جمهور پس از پایان ملاقات‌ها در نظر گرفته نشده بود و بنابراین پس از مدتی نسبتا طولانی و انجام هماهنگی‌های لازم، ‌خبرنگاران برای این منظور به سفارت کشورمان در اسلام‌آباد منتقل شدند که به واسطه کوتاه بودن زمان حضور و همچنین کندی سرعت اینترنت در اسلام آباد، ارسال کامل و بهنگام گزارش‌های تصویری به تهران میسر نشد.

- از جمله نکات قابل توجه در پاکستان غلبه روحیات نظامی بر مناسبات دیپلماتیک بود؛ با توجه به سابقه نظامی ‍ژنرال پرویز مشرف ، رئیس جمهور این کشور اغلب تزیینات در نظر گرفته شده در کاخ ریاست جمهوری پاکستان و همچنین سالن‌های تشریفات فرودگاه اسلام آباد را تسلیحات نظامی قدیمی، ذی قیمت و یا تاریخی تشکیل می‌دادند و در این میان کمتر محصولات فرهنگی کشور پاکستان به چشم می‌خورد. نکته ای که به نظر می رسد با توجه به فرهنگ غنی بومی - اسلامی پاکستان از آن غفلت شده است.

- علاوه بر این نکته حضور گسترده و پرتعداد نیروهای نظامی در مسیر حرکت خودروهای حامل رئیس جمهور ایران و هیات همراه او چشم‌گیر بود که بعضا موجب ایجاد ترافیک سنگین در پایتخت پاکستان شد.

- پس از ورود احمدی نژاد به کاخ ریاست جمهوری پاکستان مراسم استقبال رسمی از رئیس جمهور ایران برگزار شد که بر خلاف رسوم تشریفاتی در ایران ،‌ پرویز مشرف به هنگام سان دیدن احمدی نژاد از یگان تشریفات ریاست جمهوری پاکستان، وی را از ابتدای مسیر همراهی نکرد و پس از حرکت از مسیری دیگر در پایان فرش قرمز به رئیس جمهور کشورمان ملحق و سپس آئین معارفه مقامات دو کشور برگزار شد. این رسم پاکستانی ها در تمام مراسم رسمی تکرار می شود.

- وجود گسترده تصاویر محمدعلی جناح، بنیانگذار پاکستان در سال 1326 هجری شمسی معروف به "قائد اعظم" دیگر نکته قابل توجه در محافل رسمی پاکستان بود.

- معمول‌ترین وسیله پذیرایی از اکیپ خبری همراه رئیس جمهور در کاخ ریاست جمهوری پاکستان و ساختمان نخست وزیری این کشور آب آشامیدنی بود. در جریان حضور خبرنگاران ایرانی در این دو محل، چندین بار با آب از آن‌ها پذیرایی به عمل آمد!

- بر خلاف اهمیت بیشتر جایگاه ریاست جمهوری در پاکستان نسبت به نخست وزیری، هر چند که ورود تلفن های همراه خبرنگاران در کاخ ریاست جمهوری مانعی نداشت اما به هیچ وجه اجازه حمل تلفن همراه در ساختمان نخست وزیری پاکستان به خبرنگاران داده نمی‌شد.

- از جمله نکات قابل توجه در تاریخچه روابط سیاسی تهران – اسلام آباد پس از پیروزی انقلاب اسلامی می‌توان به رسمیت شناختن نظام جمهوری اسلامی ایران از سوی پاکستان در 21 بهمن 1357 اشاره کرد که این موضع در آن زمان با ارسال نامه‌ای از سوی ضیاء‌الحق به امام خمینی(ره) که توسط کاردار وقت پاکستان تسلیم مهندس بازرگان شد، به تهران ابلاغ گشت. پاکستان اولین کشوری بود که انقلاب اسلامی ایران را به رسمیت شناخت.

- نکته دیگر در این چارچوب اعلام 10 روز عزای عمومی در پاکستان به مناسبت ارتحال جانسوز بنیانگذار انقلاب اسلامی است. دولت پاکستان در آن زمان تمام پرچم‌های خود را به حالت نیمه افراشته در آورد و غلام اسحاق خان، رئیس جمهور وقت این کشور نیز در مراسم تشییع تاریخی حضرت امام(ره) شرکت نمود.

- پس از پایان برنامه‌های رسمی دیدارها و مذاکرات احمدی نژاد در پاکستان، هواپیمای حامل رئیس جمهور و هیات همراه ، در حدود ساعت 13:15 اسلام آباد را به مقصد کلمبو پایتخت سریلانکا ترک کرد.

- مدت پرواز از اسلام آباد تا کلمبو در حدود 4 ساعت بود و هواپیمای بوئینگ 707 دولت جمهوری اسلامی ایران، از آسمان هندوستان به سمت سریلانکا پرواز کرد.

- هواپیما در حدود ساعت 18 به وقت محلی سریلانکا در فرودگاه بین‌المللی کلمبو به زمین نشست؛ نخستین نکته قابل توجه پس از پیاده شدن از هواپیما، رطوبت بیش از حد و آزار دهنده هوا در کلمبو بود؛ گفته می‌شود هوای پایتخت سریلانکا به سبب واقع شدن در سواحل اقیانوس هند بین 90 تا 95 درصد رطوبت دارد.

- پس از پیاده شدن احمدی نژاد از هواپیما، گروهی از جوانان سریلانکایی با رقص محلی از رئیس جمهور استقبال کردند و رئیس جمهور این کشور نیز دسته گلی را به نشانه احترام بر گردن احمدی نژاد آویخت. چندین گلوله توپ نیز در این مراسم شلیک شد.

- محل استقرار خبرنگاران در فرودگاه کلمبو، بخش بار کامیون‌هایی با ظاهری خاص بود که برای سوار شدن بر آن باید از نردبانی ویژه استفاده می‌شد؛ این کامیون‌ها با طرح‌های سنتی آراسته شده بودند. ظاهرا میزبانان سریلانکایی از تبحر ویژه خبرنگاران ایرانی در عملیات های آکروباتیک و پیچیده مطلع بودند!

- بر خلاف برنامه قبلی که قرار بود، دکتر احمدی نژاد و هیات همراه او به جهت شلوغی بیش از حد کلمبو و تامین امنیت بیشتر، مسیر فرودگاه تا هتل گالاداری را با بالگرد طی کند، این برنامه تغییر کرد و هیات ایرانی مسیر مذکور را شبانه و به صورت زمینی طی نمود.

- به گفته برخی منابع برای عبور هیات ایرانی از خیابان‌های کلمبو این شهر به حالت نیمه تعطیل در آمده و همین موضوع به جلب توجه بسیاری از ساکنان این شهر منجر شده بود؛ در طول مسیر و با فاصله‌ای مشخص از محل تردد خودروهای حامل اعضای هیات ایرانی،‌جمعیت انبوهی از مردم سریلانکا نظاره گر حرکت این کاروان به سمت مجموعه کاخ ریاست جمهوری کشورشان بودند.

- مسیر حرکت هیات ایرانی از فرودگاه تا هتل گالاداری، با بیلبوردهای ویژه از تصاویر مربوط به حضور رئیس جمهور سریلانکا در ایران و دیدارش با احمدی نژاد تزیین شده بود. در برخی از نقاط شهر نیز تابلوهای تبلیغاتی برای پوشش این سفر نصب شده بودند. روزنامه‌های دولتی سریلانکا نیز اغلب با انتشار ویژه نامه‌ای در خصوص روابط تهران – کلمبو و چاپ تصاویری از دکتر احمدی نژاد به برگزاری هر چه پرشورتر برنامه‌های این سفر دو روزه کمک کرده بودند.

- شهر کلمبو به لحاظ ترکیب مذهبی، شهری چند مذهبی محسوب می‌شود؛ بودائیان، مسیحیان و مسلمانان از جمله جمعیت‌های مذهبی ساکن در این شهر هستند که البته مسلمانان در این میان تنها اقلیتی 7 درصدی را تشکیل می‌دهند. درجای جای کلمبو مجسمه‌هایی از بودا، حضرت مسیح(ع) و حضرت مریم به نشانه احترام نصب شده بود.

- از جمله برنامه‌های سفر احمدی نژاد به سریلانکا عزیمت به محل اجرای پرو‍ژه اومااویا در منطقه ولاوایا توسط بالگرد بود که به واسطه نامناسب بودن شرایط جوی و بعد مسافت،‌ لغو شد و وزیر بازرگانی و معاون وزیر نیرو به نیابت از رئیس جمهور در این محل حضور یافتند.

- ملاقات با علمای مسلمان و رهبران سایر مذاهب سریلانکا در محل اقامت رئیس جمهور،‌ دیگر برنامه‌ای بود که در دومین روز حضور احمدی نژاد در کلمبو برگزار شد؛ به محض ورود رئیس جمهور به سالن محل برگزاری این مراسم، علمای مسلمان حاضر در جلسه با فرستادن سه صلوات دسته جمعی به رئیس جمهور خوشامد گفتند. این جماعت در بخش‌هایی از سخنان احمدی نژاد به نابودی قدرت‌های زورگو و فاسد در جهان مربوط بود نیز با شعار الله اکبر، گفته‌های رئیس جمهور را تصدیق می‌کردند.

- حضور نیروهای نظامی و افرادی که به طور آشکار به حمل سلاح می‌پرداختند از جمله نکات قابل توجه در پایتخت سریلانکا بود؛ به واسطه خطرهای احتمالی که البته همواره از جانب گروه شبه نظامی تامیل نیز وجود دارد، تدابیر امنیتی اطراف محل استقرار رئیس جمهور و هیات همراه چند برابر شده بود.

- بر اساس گفته‌ برخی از ساکنان این شهر، در محلاتی از کلمبو انواع سلاح‌های سبک و سنگین به طور آزادانه خرید و فروش می‌شود!

- احمدی نژاد پس از بازدید از محل اجرای پروژه مشترک پالایشگاه ساپوگاسکاندا، با بالگرد به فرودگاه کلمبو منتقل شد.

- هواپیمای حامل رئیس جمهور و هیات همراه در روز سه شنبه حدود ساعت 13:20 به وقت محلی، کلمبو را به مقصد دهلی نو ترک کرد؛ مدت این پرواز نیز 3 ساعت و نیم بود که از طریق آسمان حیدرآباد انجام گرفت.

- هواپیما در حدود ساعت 16:30 به وقت محلی در فرودگاه نظامی AFC در دهلی نو بر زمین نشست و پس از برگزاری مراسم استقبال از رئیس جمهور، هیات ایرانی عازم کاخ ریاست جمهوری هند موسوم به Rashrapati Bhavan شد.

- برای حضور چند دقیقه‌ای خبرنگاران در کاخ ریاست جمهوری هند، حساسیت‌های ویژه‌ای وجود داشت و به همین دلیل تعدادی از نمایندگان رسانه‌های ایرانی موفق به تصویربرداری و پوشش این دیدار نشدند.

- فیل از جمله حیواناتی است که در هند از ارزشی ویژه برخوردار است؛ جالب آنکه در بخش فوقان پلاک خودروهای تشریفاتی هند نیز مجسمه‌هایی از یک "فیل طلایی" وجود داشت!

- آخرین برنامه سفر دوره‌ای رئیس جمهور ایران به کشورهای شبه قاره هند، برگزاری کنفرانسی خبری با حضور خبرنگاران هندی و نمایندگان رسانه‌های خارجی مقیم در دهلی بود؛ این برنامه با استقبال کم نظیر خبرنگاران مواجه شده بود. چند تن از ناظمان هندی این کنفرانس خبری با ابراز تعجب از حضور پرتعداد خبرنگاران در این نشست خبری به خبرنگار مهر گفتند: چندی پیش جورج بوش، رئیس جمهور آمریکا هم در همین سالن، کنفرانسی خبری برگزار کرد اما حضور خبرنگاران در نشست مطبوعاتی احمدی نژاد به هیچ وجه با آن نشست قابل قیاس نیست.

- بیش از 50 رسانه‌ هندی و خارجی این نشست خبری را پوشش می‌دادند و حضور خبرنگاران به گونه‌ای بود که برخی از نمایندگان رسانه‌های مقیم هندوستان ناگزیر به ایستادن در این سالن شده بودند.

- در این کنفرانس خبری که بیش از یک ساعت به طول انجامید، زمان پرسش و پاسخ چند بار توسط رئیس جمهور کشورمان تمدید شد تا تمام رسانه‌های هندی حاضر در نشست به پرسش سئوال خود از احمدی نژاد موفق شوند.

- ترجمه همزمان سخنان احمدی نژاد در این کنفرانس خبری با ضعف‌هایی همراه بود به گونه‌ای که رئیس جمهور چندین بار برای ترجمه صحیح به مترجم تذکر داد.

- سخنان ضد آمریکایی رئیس جمهور و مواضع او مبنی بر نابودی قریب الوقوع قدرت‌های زورگو، کم ارزش بودن دلار و اینکه ایالات متحده امروز به پسربچه‌ای شیطان می‌ماند که دروغ هم زیاد می‌گوید، اغلب با استقبال یا تعجب خبرنگاران حاضر مواجه می‌شد.

- با پایان کنفرانس خبری احمدی نژاد، برنامه سفر دوره ای رئیس جمهور به شبه قاره هند پایان یافت و هیات ایرانی از مسیر تعیین شده، به سمت فرودگاه نظامی AFC در دهلی نو حرکت کردند.

- هواپیمای حامل رئیس جمهور و هیات همراه در حدود ساعت 23 به وقت محلی، دهلی نو را ترک کرد و پس از حدود 4 ساعت در تهران بر زمین نشست؛ احمدی نژاد هم در حدود ساعت 2:30 بامداد با استقبال معاون اول خود و تعدادی از وزرای کابینه روبرو شد.

- تعدادی از هیات همراه رئیس جمهور از جمله خبرنگاران که در مدت زمان حضور در دهلی به واسطه مشغله شدید کاری موفق به صرف شام نشده بودند، در نخستین ساعات بامداد چهارشنبه و در هواپیمای 707 شام مختصری صرف کردند.

- در آخرین پرواز این سفر در پی حدودا 20 ساعت پرواز در دو روز تجهیزات رفاهی هواپیمای رئیس جمهور نیز پایان یافته بود! به گونه‌ای که در هنگام پخش غذا نوعی جیره بندی انجام گرفت و از سوی دیگر اجناس سریلانکایی نیز به تغذیه هیات ایرانی اضافه شده بود.