واکنش تهيه‌كننده«ساعت شني»به منتقدان - شنبه 13 بهمن 1386

هموطن-ما قصد داشتيم اول پيشگيري را به خانواده‌ها يادآور شويم كه افراد به آنها مبتلا نشوند و بحث بعدي اين بود كه اگر كسي مبتلا به اين آسيب‌ديدگي‌ها شد، چه در جامعه و چه در خانواده چطور بايد با او رفتار كرد كه او دوباره از لحاظ روحي و جسمي ساماندهي شود و دوباره به خانواده بازگردد.
تهيه كننده مجموعه تلويزيوني «ساعت شني» گفت: ما در سريال «ساعت شني» به دنبال ارائه تصوير واقعي از اجتماع جهت پيشگري خانواده‌ها بوديم و شكستن خط قرمزها يا اشاعه صحنه‌ها و گفتار‌ غيراخلاقي را مدنظر نداشتيم.
رضا شكري در درباره اينكه بخش‌هاي حذف شده چقدر به محتواي سريال ضربه زد، گفت:اگر ما به لحاظ هنري فرصت داشتيم تا تمام نكات مورد نظر خود را در قصه به كار ببريم، قطعا جذاب‌تر از اين مي‌شد اما ما به‌دليل پخش ويژه برنامه‌هاي دهه فجر، زمان هر قسمت را بالا برديم تا سريال زودتر به پايان برسد، البته با تلاش روي اين نكته به خود قصه و محتواي آن ضربه نخورد.

وي افزود: سريال به گونه‌اي ساخته شده كه مخاطب با دقت آن را دنبال كند و لحظه‌اي را از دست ندهد ولي در ادامه ما مجبور شديم از زمان سريال بكاهيم و تمام شخصيت‌ها را به فراخور قصه‌اي كه داشتند به سرانجام برسانيم.
شكري در ادامه درباره داستان‌هاي طرح شده در اين سريال و عبور آنها از خطوط قرمز جامعه گفت:خط قرمز براي خودش تعريف دارد. اصولا ساعت شني از همان ابتداي ساخت، تهيه، فيلمنامه و... با مشاركت سازمان بهزيستي، قصد داشت تحت يكسري قصه‌هاي جذاب، بخشي از مسائل موجود در جامعه را به صورت آموزش و بازدارنده نشان بدهد. به عنوان مثال درمورد شخصيتي مانند مهتاب ما خطاب‌مان به تمام دختراني است كه به هر دليلي محيط خانواده‌شان برايشان آرام نيست و اذيت مي‌شوند.
وي تصريح كرد: ما با جريان و داستان مهتاب، مي‌خواستيم نشان بدهيم كه هر قدر هم محيط خانواده مطلوب برخي دختران نيست، امن‌تر از هرجاي ديگري است و اگر دختران اشتباه كنند و به هواي آرامش از خانه فرار كنند، آن هم با وعده افرادي كه مي‌خواهند آنها را به آرزوهايشان برسانند كار اشتباهي است و جامعه اصلا آن طور كه او فكر مي‌كند، نيست.
وي در ادامه اظهار داشت:در نهايت در جريان اين قصه به مهتاب‌ها گفتيم كه اگر اين اشتباه را در زندگي‌تان بكنيد به مقصودتان كه نمي‌رسيد هيچ گرفتار يكسري گرگ‌هاي انسان‌نما نيز خواهيد شد كه عاقبت خيلي بدتري نسبت به ماندن در خانه دارد و در نهايت مهتاب به اين واقعيت مي‌رسد كه امن‌ترين جا، محيط خانواده است.
شكري با بيان اينكه تك‌تك داستان‌هاي اين سريال نگاهي دلسوزانه به افراد آسيب‌ديده در اجتماع داشت، گفت:ما قصد داشتيم اول پيشگيري را به خانواده‌ها يادآور شويم كه افراد به آنها مبتلا نشوند و بحث بعدي اين بود كه اگر كسي مبتلا به اين آسيب‌ديدگي‌ها شد، چه در جامعه و چه در خانواده چطور بايد با او رفتار كرد كه او دوباره از لحاظ روحي و جسمي ساماندهي شود و دوباره به خانواده بازگردد.
وي ادامه داد: ما براي به تصوير كشيدن قصه‌هايي جذاب و آموزنده،حجم عظيمي از بازيگران سرشناس را به سريال آوريم و قصه را بسيار محكم آغاز كرديم و بعد يكي يكي داستان‌ها و گره‌ها را بيان كرديم و اصلابحث عبور از خطوط قرمز مطرح نبود و تمام تلاش ما در آگاهي دهي بود.البته اگر موضوع اين گونه ديده شد بدين دليل است كه به هر حال اين واقعيت‌هايي كه در ساعت شني مطرح شد، واقعيت‌هاي شيرين اجتماع نبود به‌طوري كه همه از ديدن اين ناهنجاري‌ها متاثر مي‌شوند.
وي با بيان اينكه ما در اين سريال قصه‌ها را با شفافيت بيشتري بيان كرديم، افزود:به هر حال ما مجبور بوديم بگوييم كه «دختر من! اگر ازخانه فرار كني، در خيابان گرفتار افرادي مانند معين خواهي شد» و شخصيت‌هاي مشابه معين را كه در جامعه وجود دارندبا شفافيت و واقعيت بيشتري نشان دهيم تا آگاهي دهي در دختران ايجاد شود... اگر ما معين را، پسري مودب، با كلاس، با مرام و معرفت نشان مي‌داديم كه نقض غرض بود. يعني فرار از خانه خيلي خوب است و دختر جواني كه برادرت با تو مانند وحشي‌ها برخورد مي‌كند، ايرادي ندارد كه از خانه فرار كني چون معين‌هايي در جامعه وجود دارند كه به تو پناه بدهند!
وي درباره علت حساسيت‌ها و فشارهايي كه به‌دليل پخش اين سريال به صداو سيما وارد شد، نيز گفت: واقعيت اين است كه موضوعات سريال خيلي خوشايند نبودند ولي واقعيت داشتند و به هر روي شخصيت‌هاي تلخي كه در جامعه هستند، برخي را آزار مي‌دهند. ولي وظيفه ما به‌عنوان هنرمند، اين است كه به مخاطبان آگاهي بدهيم كه همنشيني با اين افراد عاقبت خوشي ندارد. خوشبختانه عامه مردم و خانواده‌ها ارتباط خوبي با مجموعه برقرار كردند و همان نگاه آگاهي‌دهي كه ما به دنبال آن بوديم، از سوي آنها دريافت شد. شكري ادامه داد: در اين ميان عد‌ه‌اي به هر دليلي با سلايق شخصي خودشان مجموعه را ارزيابي كردند كه آن هم طبيعي است، زيرا در جامعه ديدگاه هاي متنوعي وجود دارد و من حساسيت‌ها و انتقادهاي آن قشر محدود را هم دلسوزانه مي‌دانم.
وي ادامه داد:واقعيت اين است كه ما مجبور به طرح واقعيات جامعه در تلويزيون هستيم. چون در مقابل شبيخون فرهنگي قرار گرفته‌ايم و برخي از شخصيت‌هاي آسيب ديده‌ در سريال «ساعت شني» نيز نمايشگر افرادي بودند كه از اين مبحث ضربه خورده بودند. مانند اعتياد كه قطعا و يقينا يكي از ابزارهاي شبيخون فرهنگي است. در كل ناهنجاري‌هايي كه در قصه‌ها ديديد، نمادهايي از تهاجم فرهنگي هستند كه براي آگاهي دادن به مردم اين تلخي‌ها، نشان داده شدند.
وي درباره بحث رحم اجاره‌اي و طرح آن در اين سريال گفت: در اين قصه ما 4 الي 5 قصه را به موازات هم پيش برديم كه يكي از آنها بحث رحم اجاره‌اي بود. در بسياري از خانواده‌ها طلاق به دليل نازايي صورت مي‌گيرد و آمارها نشان مي‌دهد، اين دليل در رده سوم آمار طلاق در جامعه قرار دارد. پس يك مشكل به نام نازايي بعنوان عامل اصلي طلاق در جامعه ما وجود دارد. ما در اين قصه دو راهكار درباره نازايي مطرح كرديم.
يكي گرفتن فرزند از مراكز بهزيستي بود كه هم مشكل بي‌فرزندي حل مي‌شود و هم يك انسان مظلوم بي‌سرپرست پناه داده مي‌شود و راه‌حل ديگر كه بحث جديدي به شمار مي‌رود و مراجع تقليد در مورد مجاز بودن آن فتوا داده‌اند، بحث رحم اجاره‌اي بود كه ما براي استفاده از اين موضوع توسط تعدادي از كارشناسان تحقيقات ميداني مفصلي انجام داديم و به لحاظ پزشكي و روان‌شناسانه اين كار تائيد شده است.
وي با بيان اينكه اين راه براي كساني كه اصرار دارند از خون و نژاد خود فرزند دار شوند مناسب است، ادامه داد: به لحاظ شرعي و پزشكي اين عمل مشكلي ندارد و در حال حاضر قابل اجراست و قطعا ما سازندگان كار اگر مي‌ديديم كه سرسوزن اشكال شرعي به اين مقوله وارد است، به آن نمي پرداختيم. تهيه كننده مجموعه ساعت شني در ادامه گفت و گو با خبرنگار راديو و تلويزيون فارس، درباره بحت ابتذال در اين سريال نيز گفت:آدمهاي متفاوت، سليقه‌ها و انديشه‌هاي متفاوت دارند.
كساني كه ادعا مي‌كردند اين سريال مبتذل است، اگر از اول تا آخر پاي قصه‌هاي آن مي‌نشستند بعيد مي‌دانم كه به اين جمله مي‌رسيدند. فرد عاصي و از همه جا رانده‌اي مانند مينا راضي كه كارش تلكه كردن مردها شده و از حريم خانواده بيرون است و براي آن حرمت قائل نشده طبيعي است كه رفتارها و گفتارهايش متفاوت با خانم اصيل، خانواده‌دار و با شخصيت است و اين متفاوت بودن اين شائبه را ايجاد كرده كه خداي نكرده اين سريال بدنبال به تصوير كشيدن ابتذال است.
وي ادامه داد: اين سريال‌ها در تلويزيون تا زماني كه به مرحله پخش مي‌رسند، مراحل نظارتي بسياري را در مراحل مختلف مي‌گذرانند و اصلاحات روي آنها انجام مي‌شود و سازندگان اين سريال و مسوولين صدا و سيما قطعا افراد دلسوز و متعهدي هستند كه خودشان بيشتر مراقب هستند كه تصوير يا كلامي اشاعه ابتذال يا فحشا نباشد.
تهيه‌كننده ساعت شني گفت: ما به‌دنبال اشاعه صحنه‌هاي غيراخلاقي نبوده، نيستيم و نخواهيم بود و چنين چيزي در مجموعه ساعت شني وجود نداشته است.
وي درباره تقسيم بندي سني سريال و اينكه برخي ادعا كرده بودند با اين حركت، نوجوانان براي ديدن سريال بيشتر تحريك مي‌شوند، گفت: ما وقتي اين قصه را نوشتيم، به‌دنبال به تصوير كشيدن برخي از معضلات جامعه و فضايي متفاوت از آنچه كه معمول است و در بسياري از خانواده‌ها جريان دارد، بوديم. وي ادامه داد: توصيه ما در اول سريال براي اينكه زير 16 سال آن را نبينند، فقط يك توصيه دلسوزانه بود و باقي آن به مديريت خانواده‌ها بر مي‌گردد كه چگونه در مورد سريال تصميم بگيرند.
شكري در اين زمنيه تصريح كرد: اين كار،توصيه و شيوه تبليغاتي و تحريك كردن مردم به تماشا نبود. به نظرم وقتي صدا و سيما وارد چنين مباحث اجتماعي مي‌شود، بهتر است كه توصيه‌هاي دلسوزانه خود را به منظور تصميم‌گيري خانواده‌ها داشته باشد. معمولا كارهاي اول در فضاهاي نو كمي نظر منتقدان را جلب مي‌كند و سختي‌هايي در اين راه وجود دارد.